Lidhu me ne

Temporal

Rasti ‘Rudina Voda’ si ‘drejtësi kundër pakicave’. Nën hundën euro-amerikane

Rasti ‘Rudina Voda’ si ‘drejtësi kundër

Alfred Lela

Drejtësia e re, një dizajn amerikan me mbështetje të gjerë europiane, po jep shenjat e sëmundjeve lufta ndaj të cilave është pjesë themelore e ‘kryqëzatave’ për të drejtat e njeriut në Perëndim: gratë dhe pakicat.

Si në Amerikë ashtu dhe Europë, sidomos nën qeveri liberale të krahut të majtë, por gjithnjë e më shumë edhe të qendrës apo të së djathtës, aksesi dhe barazia në sistem e grave dhe pakicave, qofshin këto etnike apo llojesh të tjera, është pjesë zotëruese e  retorikës. Aksionet politike, gjuha e fushatave, aktet publike apo edhe nismat qeverisese, ato që njihen si policy i mëshojnë kësaj konstantje.

Të drejtat e grave dhe pakicave janë tashmë aksioni, gjuha dhe mendimi. Të jesh në anën e kundërt të kësaj balance të re shoqërore do të thotë të jesh kundër kohës.

Ka një ironi këmbëngulëse të gjërave në çdo gjë, ama. Në një nga kolonadat e National Archives në Washington DC, të godet një maksimë e gdhendur në gur: e shkuara është parathënie (what is past is prologue). Fraza i përket poetit anglez Shekspirit, dhe në kuptimin modern të saj përdoret për të nënkuptuar se është historia që e jep kontekstin apo shtratin për të sotmen.

E shkuara pra, është përcaktuese. A mund të thuhet kjo edhe në rasin e një refome në drejtësi euro-amerikane apo oksidentale, e dizajnuar për një Shqipëri që është kryesisht e shkuar, dhe është pikërisht ky prolog i saj në kohë që përcakton sjelljet e së tashmes dhe projeksionin te e nesërmja?

Shihni pak përtej reflektimit lëbyrës që don të lëshojë  politika dhe media, te ‘viktimat e shkëlqyera’ të drejtësisë shqiptare (asaj kryesisht të re). Dy të goditurit më të zëshëm të saj janë një ministër që përfaqësonte pakicën etnike greke në Shqipëri dhe një zv/ministre grua. Spiro Ksera dhe Rudina Voda. Të dy, si për të thelluar paradoksin që don të theksojë ky editorial, janë dënuar për shkelje, të cilat në regjistrin e korrupsionit shqiptar mund të marrin gradën e tetarit. Ksera është dënuar për një projekt që përfshinte kryesisht trajnime, konferenca dhe seminare. Voda po hetohe për ndërhyrje për një vend pune dhe ‘çikërrima të tjera. Të kuptohemi, çdo shkelje, sado e vogël, përbën kundravajtje dhe meriton ndëshkim, por jemi duke përdorur aparatin matës të kontekstit, që është korrupsioni në Shqipëri dhe shkalla e tij.

Ka dy momente ku meriton të ndalemi. A janë gratë dhe minoritarët më të ngathët, më pak inteligjentë se të tjerët, pra se burrat, dhe sidomos ata të etnisë dominuese, shqiptares? Të pranonim këtë do të thotë të biem në një humnerë të thellë të gjuhës politikisht jokorrekte, për të cilën e majta liberale ka një aversion shekspirian.

Më e frytshme do të qe pranimi i trajektores tjetër. Të prerit e litarit aty ku është më i hollë. Implikimet politike dhe shoqërore në këtë rast janë më të pakta. Në kuptimin se Ksera dhe Voda nuk janë pjesë e tribuve të mëdha politike apo rretheve të gjera shoqërore. Duke qenë të tillë ata bartin më pak ngatërresa të mundshme për sistemin. Ata janë ‘të shkëlqyer’ edhe si ‘koka turku’, dhe sidomos si ‘vitrina të luftës kundër korrupsionit’. Në këtë të fundit, si drejtësia ashtu dhe qeveria, krijojnë iluzionin e mobilitetit, pra të një kryqëzate sistemike kundër korrupsionit, ndërkohë që sistemi vetë nuk prekt. Ai thjesht përcakton ‘thërrimet njerëzore’ që i hidhen makinës së propagandës dhe retorikës, duke ruajtur për vete të njëjtat pozicione, të njëjtin oreks, të njëjtin transgresion etik dhe shoqëror.

Nën hundën e amerikanëve, europianëve, por edhe të skotës së organizatave të mbrojtjes së grave dhe pakicave, kjo fyerje olimpike ndaj agjendës dhe retorikës, kalon me shpejtësinë dhe hutinë e aeroplanit të Richard Branson-it drejt hapësirës.

Sepse, të dashur miq dhe armiq, e shkuara është parathënie.    

Vazhdo leximin

Me teper

Kryesore6 orë më herët

Berisha: Më shpallën non-grata, vendim i sponsorizuar nga Soros

Në një intervistë për RTV Ora, ish-kryeministri Sali Berisha teksa komentoi deklaratat e ambasadores amerikane Yuri Kim, e cila kërkoi...

Kioske6 orë më herët

Saliu, ky ” fajtor” i përjetshëm – Elona Caslli

Zonja Yuri Kim, pata mundësinë të ndiqja deklaratën tuaj nga selia e Partisë Demokratike. Në hyrje të kësaj deklarate, i...

Stil6 orë më herët

“S’kam dashur ta di”/ Orinda Huta tregon se kur e mësoi që do të bëhej nënë e një vajze

Më 15 korrik, Orinda Huta dhe Turjan Hysko u bënë prindër për herë të parë. Këngëtarja dhe moderatorja solli në...

Kioske6 orë më herët

Berisha dhe Basha si viktima ekselente të njëri-tjetrit

Alfred Lela Ambasadorja amerikane, me zgjuarsi por edhe me cinizëm të hapur, ka risjellë një maksimë të komunizmit shqiptar të...

Radar6 orë më herët

Morena Taraku revoltohet me Ramën: E bërë serbin më të dashur se kosovarin

Këngëtarja Morena Taraku ka shpërthyer e revoltuar ndaj kryeministrit Edi Rama, pasi ky i fundit falenderoi në Forumin Ekonomik të...

Sport21 orë më herët

Pse kampionët olimpikë i kafshojnë medaljet që fitojnë?

Gjatë lojërave olimpike të “Tokio 2020” kemi parë që kampionët kanë kafshuar medaljet e fituara. Dhe kjo ka ndodhur shpesh....

Stil21 orë më herët

Aurela Hoxha e mbajti të fshehtë shtatzëninë por s’mundi ta mbante të fshehur bebin e saj

Aurela Hoxha e mbajti të fshehtë shtatzëninë por s’mundi ta mbante të fshehur bebin e saj. Këto janë fotot hedhur...

Kioske21 orë më herët

Hapja e Ballkanit – George Soros e ka propozuar që në 1999

Përveç kundërshtive të forta që mori këto dy ditë në Shkup kryeministri Edi Rama lidhur me minishengenin ballkanik, një tjetër...

Temporal21 orë më herët

Në Shqipëri nuk kryen dot asnjë punë pa ryshfet

‘Korrupsioni në Shqipëri sa dyfishi i Rajonit’, raporti: Gjyqtarët, prokurorët dhe politika më të implikuarit, 1 në 2 njerëz japin...

Stil22 orë më herët

Komunizmi dënoi artistët/ Habit Kozma Dushi: Ishin kohë të arta. Në burg kush bëri gabime, pse nuk u dënova unë e Vaçe Zela (VIDEO)

Një koncert i mbajtur te teatri veror i liqenit, bashkon disa breza këngëtarësh. Në koncert u interpretuan këgë të para...

Facebook